THPT Quốc Gia năm 2023-2027
AI đang ngày càng được ứng dụng trong giáo dục đại học, tác động đến cách học và yêu cầu về năng lực của người học. Thí sinh vì vậy cần chuẩn bị tư duy, kỹ năng phù hợp từ khi còn học phổ thông, trước khi bước vào môi trường đại học.
- Phương thức xét tuyển đại học được điều chỉnh, thí sinh cần biết gì?
- Những nguyên nhân nào khiến sinh viên kéo dài thời gian học đại học?
AI đang dần trở thành một phần của môi trường học tập
Sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những thay đổi trong giáo dục đại học. Các công cụ AI có thể hỗ trợ người học tìm kiếm thông tin, gợi ý ý tưởng, tóm tắt tài liệu, phân tích dữ liệu hoặc phục vụ một số hoạt động học tập, đặc biệt trong các ngành như Tài chính – ngân hàng khi sinh viên ngày càng tiếp cận nhiều hơn với dữ liệu và công nghệ.
Tuy nhiên, việc AI có thể thực hiện nhiều thao tác không đồng nghĩa người học có thể phụ thuộc hoàn toàn vào công cụ. Trong môi trường đại học, sinh viên vẫn cần tự đọc tài liệu, đặt câu hỏi, phân tích vấn đề và hình thành quan điểm của mình. Điều này cũng đặt ra yêu cầu mới đối với người chuẩn bị bước vào đại học. Thay vì chỉ quan tâm đến khả năng sử dụng một công cụ cụ thể, thí sinh cần hình thành tâm thế học tập chủ động, biết tiếp nhận công nghệ nhưng đồng thời giữ vai trò quyết định trong quá trình học. AI có thể hỗ trợ một số công đoạn, nhưng việc hiểu vấn đề, đánh giá thông tin và chịu trách nhiệm về kết quả học tập vẫn thuộc về người học.
Không chỉ ngành công nghệ mới cần năng lực AI
Việc ứng dụng AI không chỉ đặt ra yêu cầu đối với người học các ngành công nghệ thông tin hay kỹ thuật. Trong nhiều lĩnh vực, công cụ số và AI có thể hỗ trợ một phần công việc chuyên môn, từ xử lý dữ liệu, tìm kiếm thông tin đến xây dựng nội dung và hỗ trợ giải quyết vấn đề. Vì vậy, ngay cả khi lựa chọn những ngành như kinh tế, kế toán, Tài chính – ngân hàng, Ngôn ngữ Anh, Ngôn ngữ tiếng Trung Quốc, y tế hay kỹ thuật, người học vẫn có thể gặp yêu cầu về năng lực công nghệ trong quá trình học tập và làm việc sau này.
Thí sinh không nhất thiết phải thành thạo AI trước khi vào đại học. Điều quan trọng hơn là có khả năng học hỏi công nghệ mới, biết đặt câu hỏi và đánh giá kết quả do công cụ cung cấp. Khi sử dụng AI để hỗ trợ học tập, người học cũng cần kiểm tra nguồn thông tin, đối chiếu với giáo trình và tài liệu đáng tin cậy, đồng thời chịu trách nhiệm về sản phẩm học tập của mình.
Thí sinh nên chuẩn bị gì trước khi vào đại học?
Trước hết, thí sinh nên rèn luyện khả năng tự học và tư duy phản biện. Đây là những năng lực giúp người học không tiếp nhận thông tin một cách máy móc, đồng thời biết phân tích, kiểm chứng và lựa chọn thông tin phù hợp. Bên cạnh đó, thí sinh có thể làm quen dần với các công cụ AI phổ biến nhưng nên xem AI là phương tiện hỗ trợ thay vì thay thế việc học. Chẳng hạn, người học có thể sử dụng AI để gợi ý cách tiếp cận một vấn đề, giải thích khái niệm khó hoặc đề xuất câu hỏi ôn tập, sau đó tự kiểm tra lại nội dung bằng giáo trình và tài liệu chính thống.
Một yếu tố khác cũng cần được chú ý là đạo đức học thuật. Khi AI có thể tạo ra văn bản, hình ảnh, mã nguồn hoặc nhiều dạng nội dung khác, người học càng cần hiểu rõ giới hạn của việc sử dụng công cụ, tránh sao chép hoặc nộp sản phẩm do AI tạo ra như kết quả học tập của bản thân.
Tại Trường Đại học Lương Thế Vinh, định hướng đào tạo “Thực học – Thực hành – Thực nghiệp” chú trọng kết hợp kiến thức chuyên môn với thực hành, thí nghiệm và vận dụng kiến thức vào những tình huống gắn với yêu cầu nghề nghiệp. Tùy từng ngành học, sinh viên được học tập trong môi trường có các hoạt động thực hành, sử dụng công nghệ và rèn luyện kỹ năng chuyên môn. Đây cũng là những yếu tố thí sinh có thể tìm hiểu khi xem xét chương trình đào tạo, phương pháp học tập và môi trường học tập, qua đó lựa chọn ngành học phù hợp với định hướng phát triển của bản thân.
